" آیا حاضرید داوطلب شوید تا به مدت 18 ماه در یک محفظه بسته بدون هیچ پنجره ای قرار بگیرید و تنها از طریق ایمیل با خارج ارتباط برقرار کنید؟ "

این سوال بحث برانگیز شرایط یک پروژه تحقیقاتی به نام Mars 500 (مریخ 500) هست که به شبیه سازی عملی سفر انسان به مریخ و یا سفرهای فضایی طولانی مربوط میشه و از روز پنج شنبه 13 خرداد در یک مرکز پزشکی در مسکو شروع شده و سه روسی، دو اروپایی و یک چینی این شرایط را پذیرفته اند تا به مدت 520 روز در یک منطقه کاملا سر پوشیده و مخصوص (به اصطلاح ماژول فضایی) و به سطح 550 متر مربع اقامت کنند و یک شبیه سازی کامل از سفر انسان را به مریخ پشت سر بگذارند.

این پروژه در کنار هر سختی که آدم میشه بهش فکر کنه محدودیت هایی هم داره، مثلا اینکه درسته یک شبیه سازیه و اونم اینکه در سطح زمین داره صورت می گیره اما هیچ راه برگشت ساده ای برای این 6 نفر وجود ندارد (البته تعداد اصلی شرکت کنندگان پنج نفره که نفر ششم به عنوان ذخیره محسوب میشه) و یا حتی این ارتباط ایمیلی برای اینکه با واقعیت های ارتباطات رادیویی فضایی جور در بیاد با تاخیر به مقصد می رسه و یا مواد غذایی قابل مصرف هم از شروع عملیات مشخص شده و قابل تغییر نیست.

پس تمام اهداف این ماموریت اینه که تلاش شده یک سفر فضایی طولانی برای انسان شبیه سازی بشه (تنها میشه گفت که قابلیت خلاگونه فضا در برنامه های این پروژه عملی نشده است) تا برای سفر های واقعی محققین و دانشمندان آمادگی های لازم را داشته باشند.

مکان 550 متری پروژه از 5 قسمت تشکیل شده که چهار قسمت آن قابلیت دسترسی برای سرنشینان این ماموریت را دارد، مثلا آشپزخانه و قسمت پنجم که ویژگی منحصر به فردی دارد یک شبیه سازی از سطح مریخ است یعنی کف آن پوشیده از شن و ماسه است تا چند نفر از سرنشینان مریخ 500 در اواسط ماموریت خود با راه رفتن در این محفظه با لباس های خاص فضانوردی، قدم نهادن انسان به سطح مریخ را بررسی کنند.

مریخ 500 از سال 1961 توسط دانشمندان شوروری طرح شده است که در سال های 2007 و 2009 دو مرحله ابتدایی و ساده تر آن برگزار شده بود. مدت ماموریت ها در سال های 2007 و 2009 به ترتیب 15 و 105 روز بود که این مرحله سومین قسمت و یه سفر کامل به سیاره مریخ را شبیه سازی خواهد کرد و مطمئنا در آینده چنین برنامه هایی تا سفر های فضایی طولانی مدت و خارج سیاره ای برای انسان به طور واقعی محقق شود ادامه خواهد داشت.

نکته جالب این پروژه که من فهیمدم این بود که سازمان فضایی آمریکا ناسا هیچ فعالیتی در این ماموریت بین المللی (حامیان این طرح :روسیه، چین، ژاپن و کشورهای عضو سازمان فضایی اروپا اسا) ندارد. یعنی اینکه اهداف و ماموریت های ناسا تا اطلاع ثانوی در حیطه سفر های طولانی بین سیاره ای برای انسان نیست که این نشان از فکر اقتصادی این سازمان دارد تا بحث هایی مثل پیشرفت های علمی بشر و باید تا 20 سال آینده فقط در آرزوی فعالیت موثر سازمان فضایی روسیه در سفر های فضایی باشیم.

منابع با ترجمه آزاد از: Wikipedia، BBC News، ESA

لینک های مفید:

وب سایت مریخ 500 در سازمان فضایی اروپا (ESA)

پایگاه اطلاعاتی مریخ 500 در دانشگاه پزشکی مسکو (IBMP)